รักษาโรคเหงือก — หยุดการสูญเสียฟัน ก่อนที่จะสายเกินไป
โรคเหงือก (Periodontal Disease) เป็นสาเหตุ อันดับ 1 ของการสูญเสียฟันในผู้ใหญ่ มากกว่าฟันผุ · เริ่มจากเหงือกอักเสบ (gingivitis) ลุกลามเป็นโรคปริทันต์ (periodontitis) ทำให้กระดูกล้อมฟันละลายและฟันโยก · ที่ Deezy Dental มีตั้งแต่ขูดหินปูน 800 บาท จนถึงเลเซอร์ปริทันต์โดยทันตแพทย์เฉพาะทาง 33 สาขา · ใช้สิทธิ์ปกส.ได้
ข้อมูลทางเทคนิค
โรคเหงือก คืออะไร?
โรคเหงือก (Periodontal Disease) คือการอักเสบของเนื้อเยื่อรอบฟัน เริ่มจาก เหงือกอักเสบ (Gingivitis) เมื่อมีคราบ plaque + หินปูนสะสม → ถ้าไม่รักษาจะลุกลามเป็น โรคปริทันต์ (Periodontitis) ทำให้กระดูกล้อมฟันละลาย ฟันโยก และสูญเสียฟันในที่สุด · ประมาณ 47% ของผู้ใหญ่ไทยอายุ 30+ มีโรคปริทันต์ (ข้อมูลสำนักทันตสาธารณสุข กรมอนามัย) · เป็นสาเหตุอันดับ 1 ของการสูญเสียฟันมากกว่าฟันผุ
โรคเหงือกเป็น "silent killer" ของฟัน เพราะอาการเริ่มแรกไม่ชัด — แค่เลือดออกตอนแปรงฟันที่หลายคนคิดว่าปกติ จริงๆ คือสัญญาณเตือนแรก · เมื่อลุกลามถึง periodontitis กระดูกที่ละลายไปแล้ว ไม่งอกกลับ รักษาได้แค่หยุดการลุกลามและรักษาฟันที่เหลือ · นอกจากเรื่องฟันแล้ว periodontitis ยังเชื่อมโยงกับ โรคหัวใจ เบาหวาน โรคทางสมอง และคลอดก่อนกำหนด ตามงานวิจัย 30+ ปี
ที่ Deezy Dental เริ่มทุกเคสด้วย Periodontal Charting วัดความลึกของร่องเหงือก (pocket depth) ทั้ง 6 จุดต่อฟัน เพื่อประเมินระดับโรคและวางแผนรักษา · ในเคสซับซ้อนใช้ เลเซอร์ปริทันต์ ฆ่าเชื้อในร่องเหงือกได้ลึกกว่าและเจ็บน้อยกว่า conventional surgery
การรักษาโรคเหงือก ต้องเป็นการรักษาตลอดชีพ — ขูดหินปูนทุก 6 เดือน (3 เดือนสำหรับเคสรุนแรง) เพื่อป้องกันไม่ให้กลับเป็น · ที่สำคัญที่สุดคือก่อนทำ รากเทียม, วีเนียร์, หรือ จัดฟัน ต้องรักษาเหงือกให้หายก่อน
คุณมีสัญญาณโรคเหงือกหรือไม่?
ถ้ามีอาการเหล่านี้ ≥2 ข้อ — ควรปรึกษาทันตแพทย์ทันที โรคเหงือกในระยะแรกรักษาหายขาดได้
ควรมาตรวจ ⚠️ Warning
- เลือดออกขณะแปรงฟัน/ใช้ไหมขัดฟัน — สัญญาณแรกของเหงือกอักเสบ
- เหงือกบวม แดง เจ็บ โดยเฉพาะรอบฟัน
- เหงือกร่น ทำให้ฟันดูยาวขึ้น เห็นรากฟัน
- มีกลิ่นปากเรื้อรัง (Halitosis) แม้แปรงฟันแล้ว
- มีหินปูน เห็นเป็นคราบเหลือง-น้ำตาลที่คอฟัน
- ฟันโยก โดยไม่ได้มาจากอุบัติเหตุ
- มีหนองออกจากร่องเหงือก — ระยะรุนแรง
- การสบฟันเปลี่ยนไป — ฟันเริ่มเคลื่อนตำแหน่ง
กลุ่มเสี่ยงสูง ⚠️ Risk
- ผู้สูบบุหรี่ — เพิ่ม risk 3-6 เท่า + ลด healing
- เบาหวานควบคุมไม่ดี HbA1c > 7 — เพิ่ม risk 3 เท่า
- กรรมพันธุ์ — มีคนในครอบครัวสูญเสียฟันจากโรคเหงือก
- หญิงตั้งครรภ์ — hormone เปลี่ยนเพิ่ม risk
- ผู้สูงอายุ 50+ — risk สะสมตามอายุ
- Stress สูง ลด immune system
- ผู้ที่กินยา phenytoin · cyclosporine · บางตัวของ calcium blocker
- นอนกัดฟัน (Bruxism) เพิ่มแรงทำลายกระดูก
- ไม่ขูดหินปูนทุก 6 เดือน — ปัจจัยใหญ่ที่สุด
การรักษาโรคเหงือก มีกี่ระดับ?
ความรุนแรงต่างกัน วิธีรักษาต่างกัน — Deezy แนะนำตามผลตรวจ pocket depth + X-ray ในวันปรึกษา
ขูดหินปูน + ขัดฟัน
- สำหรับ เหงือกสุขภาพดี หรืออักเสบเล็กน้อย
- ขูดหินปูนเหนือเหงือก (supragingival)
- ใช้ ultrasonic + hand instrument
- ขัดฟันด้วย rubber cup + paste
- ใช้สิทธิ์ปกส.ได้ 900 บาท/ปี
- ทำได้ที่ทันตแพทย์ทั่วไป
SRP + เลเซอร์ปริทันต์
- สำหรับ periodontitis Stage I-II
- SRP: ขูดหินปูนใต้เหงือก + เกลารากฟัน
- เลเซอร์ฆ่าเชื้อใน pocket ลึก
- เจ็บน้อยกว่าผ่าตัด ไม่มีแผล
- ลด pocket depth 1-3 mm
- ต้องทำโดยทันตแพทย์เฉพาะทาง
ผ่าตัดเปิดเหงือก
- สำหรับ periodontitis Stage III-IV
- เปิดเหงือกเพื่อทำความสะอาดลึก
- ปลูกกระดูก (Bone graft) + GTR membrane
- ฟื้นฟูกระดูกที่ละลาย
- ใช้ยาชาเฉพาะที่ + IV sedation (option)
- Healing 4-6 สัปดาห์
เหงือกอักเสบ vs โรคปริทันต์ Stage I-IV
ความแตกต่างของแต่ละระดับ — ยิ่งระดับสูง ยิ่งซับซ้อนและรักษาหายขาดได้ยาก
| เกณฑ์ | Gingivitis | Stage I-II | Stage III | Stage IV |
|---|---|---|---|---|
| Pocket depth | ≤3 mm | 4-5 mm | ≥6 mm | ≥6 mm + bone loss >33% |
| กระดูกล้อมฟัน | ปกติ | เริ่มละลาย <15% | ละลาย 15-33% | ละลาย >33% + ฟันโยก |
| ฟันโยก | ไม่มี | ไม่มี | โยกเล็กน้อย | โยกมาก |
| การรักษา | ขูดหินปูน | SRP + ยาบ้วน | SRP + เลเซอร์/ผ่าตัด | ผ่าตัด + ปลูกกระดูก + อาจถอนฟัน |
| ระยะเวลา | 30 นาที × 1 | 2-4 visits | 4-6 visits + surgery | 6+ visits + surgery + maintenance lifelong |
| ราคา (เริ่ม) | 800 ฿ | 3,500-6,000 | 12,000-25,000 | 30,000-80,000 |
| หายขาดได้ไหม | ✓ ได้ | หยุดลุกลามได้ | หยุดลุกลามได้ | หยุดบางส่วน · ฟันบางซี่ต้องถอน |
| Maintenance | ทุก 6 เดือน | ทุก 3-4 เดือน | ทุก 3 เดือน | ทุก 2-3 เดือน ตลอดชีพ |
🎯 จุดยืนของ Deezy Dental ต่อการรักษาโรคเหงือก
ที่ Deezy Dental ปี 2025 มีคนไข้ที่เข้ามาขอทำรากเทียม วีเนียร์ หรือจัดฟัน 60% ตรวจพบโรคเหงือกในระดับที่ต้องรักษาก่อน — เพราะเหงือกที่ไม่แข็งแรงจะทำให้รากเทียมหลุดใน 5 ปี วีเนียร์มีปัญหาเหงือกร่นรอบขอบ และจัดฟันทำให้กระดูกล้อมฟันละลายเร็ว
เราถือว่า periodontal health คือ foundation ของงานทันตกรรมทุกประเภท · ลูกค้าที่มาทำ cosmetic dentistry หลายคน upset ในตอนแรกที่ต้องรักษาเหงือกก่อน เพิ่มเวลาและงบประมาณ — แต่ขอบคุณในระยะยาวที่ป้องกันการสูญเสียงานที่ลงทุน · นอกจากนี้ periodontitis ยังเชื่อมโยงกับโรคหัวใจ เบาหวาน และโรคทางสมอง ตามงานวิจัย 30+ ปี ดังนั้นการรักษาเหงือกคือการดูแลสุขภาพทั่วร่างกายด้วย
SRP + เลเซอร์ปริทันต์ ทำอย่างไร
การรักษามาตรฐาน 2-4 visits + maintenance ทุก 3 เดือนตลอดชีพ
Periodontal Examination
ทันตแพทย์ตรวจช่องปาก วัด pocket depth 6 จุด/ฟัน ด้วย periodontal probe · ถ่าย X-ray bitewing + periapical ดูระดับกระดูก · ประเมิน Staging (I-IV) + Grading (A-C) · บันทึก periodontal chart · บอกแผนการรักษา + ราคาแน่นอน · ปรึกษาฟรี
Patient Education + Initial Cleaning
สอนเทคนิคแปรงฟันที่ถูกต้อง (Modified Bass technique) · สอนใช้ floss + interproximal brush + waterpik · ขูดหินปูนเหนือเหงือกก่อน · เปลี่ยนยาสีฟันให้เหมาะกับสภาพ (Periogard, Sensodyne) · นัด SRP ถัดไป
Scaling + Root Planing (SRP)
ฉีดยาชาเฉพาะที่ · ขูดหินปูนใต้เหงือก (subgingival) ด้วย ultrasonic + hand curette · เกลารากฟันให้เรียบ (root planing) ป้องกัน plaque เกาะใหม่ · ทำทีละ quadrant (ครึ่งปาก) เพื่อความสบาย · ใช้เลเซอร์ Nd:YAG ฆ่าเชื้อใน pocket ลึก · เจ็บน้อย-ไม่มีแผล healing 1-2 สัปดาห์
Re-evaluation
วัด pocket depth ใหม่ทุกจุด · ปกติลด 1-3 mm · ตรวจการแปรงฟันของคนไข้ (plaque index) · ถ้า pocket ยังลึก ≥5 mm และมี bleeding → ส่งต่อทำผ่าตัดเปิดเหงือก (flap surgery) ในจุดนั้น · ถ้าโอเค → เข้า maintenance phase
Supportive Periodontal Therapy (SPT)
มาขูดหินปูน + วัด pocket + ตรวจ X-ray annually · เคสรุนแรง (Stage III-IV) ต้องมาทุก 2-3 เดือน · เคสกลาง (Stage I-II) ทุก 3-4 เดือน · ห้ามขาด — ถ้าหยุดมาตรวจ 6-12 เดือน โรคจะกลับมาลุกลามและสูญเสียฟัน
Surgical Intervention (เคสซับซ้อน)
ในเคส Stage III-IV ที่ SRP ไม่พอ ทำ flap surgery เปิดเหงือกทำความสะอาดลึก + ปลูกกระดูก (bone graft) + GTR membrane · เคสฟันโยกอาจต้องทำ splinting ผูกฟันเข้าด้วยกัน · เคสเหงือกร่นรุนแรงทำ gum graft ปลูกเหงือกจากเพดานปาก
เตรียมตัวก่อนรักษาโรคเหงือก
- แจ้งโรคประจำตัวทุกตัว โดยเฉพาะ เบาหวาน โรคหัวใจ ความดัน blood thinner
- แจ้งยาที่ใช้ประจำ — warfarin, aspirin, phenytoin, immunosuppressants, bisphosphonates
- ผู้ที่มีโรคหัวใจลิ้นรั่ว/เปลี่ยนลิ้นหัวใจ — อาจต้องกินยาปฏิชีวนะป้องกัน 1 ชม.ก่อนทำ (ขอเอกสารจากแพทย์โรคหัวใจ)
- เบาหวาน: ตรวจ HbA1c ก่อน — ถ้า > 8 ควรควบคุมให้ดีก่อน healing จะช้า
- กินข้าวให้อิ่ม ก่อนมาทำ SRP (ใช้เวลา 60-90 นาที)
- งดสูบบุหรี่ 24 ชม.ก่อน ลดเสี่ยงเลือดออกและช่วย healing
- งดแอลกอฮอล์ 48 ชม. ก่อนและหลัง
- หลีกเลี่ยงทำในช่วงมีประจำเดือน ถ้าเป็นไปได้ (เหงือกอักเสบและเลือดออกมากกว่าปกติ)
- เตรียมอาหารอ่อน ที่บ้านสำหรับ 2-3 วันแรกหลัง SRP
- ซื้อยาสีฟัน Sensodyne + น้ำยาบ้วนปาก Chlorhexidine เตรียมไว้ก่อน
- หญิงตั้งครรภ์: ทำได้ในไตรมาส 2 (เดือนที่ 4-6) ปลอดภัยที่สุด
ดูแลตัวเอง หลังรักษาโรคเหงือก
การดูแลความสะอาดทุกวัน + มา recall ตลอดชีพ = ป้องกันโรคกลับมาลุกลาม
24-48 ชั่วโมงแรก
เป้าหมาย: ลดเสียวฟัน-ระคายเคืองหลัง SRP
- กินอาหารอ่อน เย็น (โจ๊ก ซุปอุ่น โยเกิร์ต)
- หลีกเลี่ยงอาหารร้อนจัด เผ็ดจัด เปรี้ยวจัด
- กินยาแก้ปวด paracetamol/ibuprofen ตามที่หมอสั่ง
- ไม่บ้วนปากแรงๆ 24 ชม.แรก
- แปรงฟันเบาๆ ใช้แปรงขนนุ่ม
- เริ่มบ้วน Chlorhexidine 0.12% หลัง 24 ชม.
- งดสูบบุหรี่ แอลกอฮอล์ 48 ชม.
1-4 สัปดาห์ — Healing Phase
เป้าหมาย: เหงือกสมานและเริ่มแข็งแรง
- แปรงฟัน 2 ครั้ง/วัน ด้วย Modified Bass technique
- ใช้ floss + interproximal brush ทุกคืน
- บ้วน Chlorhexidine 0.12% เช้า-เย็น 2 สัปดาห์
- ใช้ waterpik ในเคสที่มี pocket ลึก
- ใช้ยาสีฟัน Periogard หรือ Sensodyne
- เลิกสูบบุหรี่ตลอดชีพ (สาเหตุหลัก!)
- กลับมา re-evaluation 4-6 สัปดาห์
- ถ้ามีหนอง/ปวดมาก/ไข้ — รีบมาคลินิก
ระยะยาว — ตลอดชีพ
เป้าหมาย: ป้องกันโรคกลับมาลุกลาม
- มา SPT (Supportive Periodontal Therapy) ทุก 3 เดือน สำหรับ Stage III+
- เคสกลาง (Stage I-II) ทุก 3-4 เดือน
- เคสเบา (gingivitis) ทุก 6 เดือน
- แปรงฟัน + floss ทุกวัน ห้ามขาด
- ควบคุมเบาหวาน HbA1c < 7
- เลิกบุหรี่ตลอดชีพ
- เปลี่ยนแปรงสีฟันทุก 3 เดือน
- X-ray bitewing ทุก 1-2 ปี ติดตามระดับกระดูก
- ถ้ามีคนในครอบครัวเคยมี — ตรวจถี่ขึ้น
ราคารักษาโรคเหงือก ที่ Deezy Dental
ราคาคงที่ทุก 33 สาขา — ขูดหินปูนใช้สิทธิ์ปกส.ได้ทันที
ราคาแต่ละการรักษา
รวมในราคาแล้ว ✓
- 📋 Periodontal Charting + วัด pocket depth
- 📸 X-ray bitewing (SRP package)
- 🔬 Ultrasonic + Hand curette
- 💡 Laser therapy (ตามแพคเกจ)
- 🦷 Polishing + Fluoride
- 📚 Patient education + training
- 📅 Re-evaluation 4-6 weeks ฟรี
- 👨⚕️ Periodontist เฉพาะทาง
ใช้สิทธิ์ปกส.ได้ทันที 900 บาท/ปี (สำหรับขูดหินปูน) — ที่ Deezy ทุก 33 สาขารับสิทธิ์ ไม่ต้องสำรองจ่าย · ผ่อน 0% นาน 6-12 เดือน สำหรับ SRP/Laser/ผ่าตัด ผ่านบัตรเครดิตหลัก · ประกันสุขภาพเอกชน premium บางกรมธรรม์คุ้มครอง periodontal treatment 5,000-30,000 บาท
ข้อจำกัด ความเสี่ยง และการรับประกัน
รักษาโรคเหงือกปลอดภัยมาก แต่มีผลข้างเคียงและข้อจำกัดที่ควรรู้
⚠️ ข้อควรรู้ก่อนตัดสินใจ
- Periodontitis ไม่หายขาด — กระดูกที่ละลายไม่งอกกลับ รักษาแค่ "หยุดการลุกลาม"
- เลือดออก-เสียวฟัน 24-48 ชม. หลัง SRP เป็นเรื่องปกติ
- เหงือกร่นเพิ่มชั่วคราว หลัง SRP เพราะหินปูนที่เคยกัน reveal pocket จริง
- ฟันเสียวมากขึ้น ในช่วง 2-4 สัปดาห์แรก (รากฟัน expose)
- ต้องมา recall ทุก 3 เดือนตลอดชีพ — ถ้าขาด โรคกลับ
- ผู้สูบบุหรี่: success rate ลดลง 30-50% — ต้องเลิกสูบ
- เบาหวานควบคุมไม่ดี: healing ช้า + risk recurrence สูง
- Bacteremia ชั่วคราว หลัง SRP — ผู้มีโรคหัวใจลิ้นรั่วต้องกินยาปฏิชีวนะป้องกัน
- ฟันโยกขั้น 3 มักต้องถอน — รักษาเหงือกไม่กลับมาได้
🛡️ การรับประกันของ Deezy
- Re-evaluation 4-6 สัปดาห์: ฟรี หลัง SRP
- SRP Touch-up: 50% off ภายใน 3 เดือน ถ้าจุดที่ทำ pocket ยังไม่ลด
- Patient Education + Training: ฟรี ทุก visit
- X-ray bitewing annual: รวมในแพคเกจ SRP
- Flap Surgery: รับประกัน healing 6 เดือน — ถ้า infection ทำ touch-up ฟรี
- Bone Graft / GTR: รับประกัน 1 ปี
- ไม่ครอบคลุม: โรคกลับมาจากการไม่ดูแลความสะอาด, ผู้สูบบุหรี่ที่ไม่เลิก, เบาหวานควบคุมไม่ดี, ขาด recall ทุก 3 เดือน
- โอนสาขาได้: รักษาต่อเนื่องได้ทุก 33 สาขา
ความเข้าใจผิดที่พบบ่อยเรื่องโรคเหงือก
"คนไข้คิดว่าเลือดออกแปรงฟัน 'เป็นปกติ' — จริงๆ คือสัญญาณแรกของโรคที่จะทำให้คุณสูญเสียฟันใน 20 ปีข้างหน้า ถ้าไม่รักษา"
"เลือดออกแปรงฟัน = แปรงแรงเกินไป"
จริงๆ คือสัญญาณว่ามีเหงือกอักเสบ ถ้าแปรงเบาแล้วยังเลือดออก = gingivitis ที่ต้องรักษา · เหงือกแข็งแรงจะไม่เลือดออกแม้แปรงเบาๆ
"ขูดหินปูนทำให้ฟันบางลง"
หินปูน (calculus) ไม่ใช่ส่วนของฟัน เป็นคราบที่เกาะอยู่ การเอาออกไม่ทำให้ฟันบาง · ฟันจะดูเสียวขึ้นชั่วคราวเพราะ pocket ที่หินปูนเคยกันถูกเปิด
47% ของผู้ใหญ่ไทยมีโรคปริทันต์
ข้อมูลสำนักทันตสาธารณสุข กรมอนามัย ปี 2022 — ผู้ใหญ่อายุ 30-44 ปี ที่มี periodontitis ขั้นใช้รักษา = 47.4% และยิ่งสูงขึ้นตามอายุ
โรคเหงือกเชื่อมโยงกับโรคหัวใจ
งานวิจัย 30+ ปียืนยันว่า periodontitis เพิ่ม risk โรคหัวใจ 20-50% เพราะแบคทีเรียเข้ากระแสเลือดและกระตุ้น inflammation ทั่วร่างกาย — รักษาเหงือก = ดูแลหัวใจด้วย
FAQ — เรื่องโรคเหงือกที่คนถามมากที่สุด
ขูดหินปูนเจ็บไหม?
ขูดหินปูนเหนือเหงือก (supragingival scaling) ไม่เจ็บ ใช้คลื่นเสียง ultrasonic · ขูดใต้เหงือก + เกลารากฟัน (subgingival SRP) อาจมีอาการเสียวฟัน-เจ็บ ใช้ยาชาเฉพาะที่ได้ · เลือดออกเล็กน้อยระหว่างทำเป็นปกติ — แสดงว่าเหงือกอักเสบ · หลังทำเสียวฟัน 1-3 วันบ้าง บรรเทาด้วยยาสีฟัน Sensodyne
รักษาโรคเหงือกราคาเท่าไหร่ ที่ Deezy?
ขูดหินปูน + ขัดฟัน basic 800-1,500 บาท (ใช้สิทธิ์ปกส.ได้ 900 บ./ปี) · SRP (Scaling + Root Planing) full mouth 6,000 บาท · เลเซอร์ปริทันต์ 12,000-25,000 · ผ่าตัดเปิดเหงือก (Flap surgery) 8,000-15,000/quadrant · ปลูกกระดูก + GTR +10,000-20,000 · ปลูกเหงือก (Gum graft) 15,000-25,000/ตำแหน่ง · SPT maintenance ทุก 3 เดือน 1,500 บ./visit · ผ่อน 0% นาน 6-12 เดือน
โรคเหงือก vs เหงือกอักเสบ ต่างกันยังไง?
เหงือกอักเสบ (Gingivitis): บวม-แดง-เลือดออกแปรงฟัน ยังไม่ลามถึงกระดูก รักษาได้หายขาดด้วยขูดหินปูน + ดูแลความสะอาด · โรคเหงือกอักเสบรุนแรง/โรคปริทันต์ (Periodontitis): ลามถึงกระดูกล้อมฟัน กระดูกละลาย ฟันโยก ทำให้สูญเสียฟันได้ ต้อง SRP/laser/ผ่าตัด · ความต่างคือ Periodontitis ไม่สามารถ reverse กระดูกที่ละลายไปแล้ว ทำได้แค่หยุดไม่ให้ลุกลามต่อ
ทำไมต้องขูดหินปูนทุก 6 เดือน?
Plaque (คราบจุลินทรีย์) จะแข็งตัวเป็น calculus (หินปูน) ภายใน 24-72 ชั่วโมง และจะแข็งจน แปรงฟันไม่ออก ใน 1-2 สัปดาห์ · หินปูนมีแบคทีเรียที่ทำให้เหงือกอักเสบและสร้าง pocket ลึก · ทุก 6 เดือนเป็นช่วงเวลาที่หินปูนสะสมจนเริ่มมีผลกระทบ การขูดออกป้องกัน periodontitis ได้ · ผู้สูบบุหรี่/เบาหวานควรขูดทุก 3-4 เดือน เพราะ risk สูงกว่า
เหงือกร่นหายเองได้ไหม?
เหงือกร่นที่เกิดจาก periodontitis ไม่หายเอง — กระดูกที่ละลายไปแล้วจะไม่งอกกลับ การรักษาทำได้แค่หยุดการลุกลาม · เหงือกร่นเล็กน้อยจากการแปรงฟันแรง (toothbrush abrasion) อาจปรับตัวได้ถ้าเปลี่ยนวิธีแปรง · ในเคสรุนแรงสามารถ ปลูกเหงือก (gum graft) ราคา 15,000-25,000/ตำแหน่ง โดยเอาเนื้อเหงือกจากเพดานปาก · สำคัญที่สุดคือ ป้องกันไม่ให้ร่นต่อ
มีกลิ่นปาก = โรคเหงือก?
60-90% ของกลิ่นปากเรื้อรัง มาจากโรคเหงือก/หินปูน — แบคทีเรียใน periodontal pockets ผลิตสาร VSCs (Volatile Sulfur Compounds) ทำให้กลิ่นเหม็น · กลิ่นปากชั่วคราว (กระเทียม กาแฟ) ไม่เกี่ยว · ถ้ารักษาเหงือกแล้วยังมีกลิ่น อาจเกิดจาก: ไซนัสอักเสบ, GERD, เบาหวาน, ฟันผุลึก, หรือลิ้นเป็นฝ้า — ควรตรวจหาสาเหตุเพิ่ม
โรคเหงือกใช้สิทธิ์ประกันสังคมได้ไหม?
ประกันสังคมคุ้มครอง "ขูดหินปูน + อุดฟัน + ถอนฟัน" รวม 900 บาท/ปี (ใช้ได้เลยไม่ต้องสำรองจ่ายที่คลินิกที่รับสิทธิ์) · ที่ Deezy รับสิทธิ์ปกส.ทุก 33 สาขา · ส่วนการรักษาขั้นสูง (SRP full mouth, laser, ผ่าตัด) สิทธิ์ปกส.ไม่ครอบคลุม · ประกันสุขภาพเอกชนบางกรมธรรม์คุ้มครอง periodontal treatment 5,000-30,000 บาท ขอใบเสนอราคา pro-forma เพื่อยื่นเคลม
ฟันโยกจากโรคเหงือกรักษาได้ไหม?
ฟันโยกขั้น 1-2 (โยกน้อย) มีโอกาสรักษาได้ด้วย SRP + Splinting (ผูกฟันเข้ากับฟันข้างเคียง) + การดูแลความสะอาด · ฟันโยกขั้น 3 (โยกชัดทุกทิศทาง) มักต้อง ถอน เพราะกระดูกล้อมฟันเหลือน้อยกว่า 30% · หลังถอนสามารถทำ รากเทียม/สะพานฟัน/ฟันปลอม ทดแทน — แต่ต้องรักษาเหงือกบริเวณอื่นให้หายก่อน ไม่งั้นฟันใหม่จะมีปัญหาเดียวกัน
เลือดออกแปรงฟัน = โรคเหงือก?
ใช่ — เลือดออกขณะแปรงฟัน/ใช้ไหมขัดฟันคือ 'first sign' ของเหงือกอักเสบ ไม่ใช่เรื่องปกติ · สาเหตุ: คราบ plaque/หินปูนสะสม ทำให้เหงือกอักเสบ ขยายหลอดเลือด แปรงโดนแล้วเลือดออก · การรักษา: ขูดหินปูน + แปรงให้สะอาดทุกวันด้วย floss/interproximal brush 7-14 วัน อาการจะดีขึ้น · ถ้าเลือดออกแม้แปรงเบาๆ หรือ เลือดออกเองโดยไม่แปรง = ปริทันต์ระดับรุนแรง รีบมาพบหมอ
รักษาเหงือกแล้วจะหายขาดไหม?
Gingivitis (เหงือกอักเสบ) รักษาหายขาดได้ ด้วยขูดหินปูน + ดูแลความสะอาดดี · Periodontitis (โรคปริทันต์) ไม่หายขาด — กระดูกที่ละลายไปแล้วไม่งอกกลับ ทำได้แค่ 'หยุดการลุกลาม' และรักษาฟันที่เหลือไว้ · ต้องมา supportive periodontal therapy ทุก 3-6 เดือนตลอดชีพ ห้ามขาด · ถ้าหยุดมาตรวจ 1-2 ปี โรคจะกลับมาลุกลามและสูญเสียฟันได้
แหล่งข้อมูลและงานวิจัย
- Tonetti MS, Greenwell H, Kornman KS. Staging and grading of periodontitis: Framework and proposal of a new classification and case definition. J Periodontol. 2018;89(S1):S159-S172.
- Caton JG, Armitage G, Berglundh T, et al. A new classification scheme for periodontal and peri-implant diseases and conditions. J Clin Periodontol. 2018;45(S20):S1-S8.
- Sanz M, Marco Del Castillo A, Jepsen S, et al. Periodontitis and cardiovascular diseases: Consensus report. J Clin Periodontol. 2020;47(3):268-288.
- Preshaw PM, Alba AL, Herrera D, et al. Periodontitis and diabetes: a two-way relationship. Diabetologia. 2012;55(1):21-31.
- Cobb CM, Sottosanti JS. A re-evaluation of scaling and root planing. J Periodontol. 2021;92(10):1370-1378.
- สำนักทันตสาธารณสุข กรมอนามัย. รายงานผลการสำรวจสภาวะสุขภาพช่องปากแห่งชาติ ครั้งที่ 8 พ.ศ. 2560. นนทบุรี: กรมอนามัย; 2018.
- American Academy of Periodontology (AAP). Comprehensive Periodontal Therapy. perio.org
- ทันตแพทยสภา. แนวทางการรักษาโรคปริทันต์. กรุงเทพฯ: ทันตแพทยสภา; 2024.
คุณอาจสนใจ
เหงือกเลือดออกบ่อย? อย่ารอจนสูญเสียฟัน
ตรวจเหงือกฟรี + วัด pocket depth + ปรึกษา Periodontist เฉพาะทาง ในวันเดียว · ขูดหินปูนใช้สิทธิ์ปกส.ได้ทันที 900 บาท/ปี ที่ Deezy Dental ทั้ง 33 สาขา
